بررسي جايگاه و نقش مسجد از دیدگاه قرآن

بررسي جايگاه و نقش مسجد از دیدگاه قرآن

تعداد صفحات: 61

حجم فایل: 36.7 KB

فرمت فایل: word

دسته بندی:

قیمت: 799,900 ریال

تعداد نمایش: 3 نمایش

ارسال توسط:

تاریخ ارسال: 25 آگوست 2026

به روز رسانی در: 25 آگوست 2026

خرید این محصول:

پس از پرداخت لینک دانلود برای شما نمایش داده می شود.

799,900 ریال – خرید

همانطورکه قبلاً ذکرشد، مجموع15آيه درقرآن اختصاص به مسجدالحرام دارد که مجموعه آنها رامي توان به سه دسته کلي تقسيم کرد.

 

الف      دررابطه باتغيير قبله        

ب      دررابطه با برنامه حج          

ج      دررابطه باقتال وجنگ با مشرکان

 

 

الف       در رابطه با تغيير قبله:

ازمجموع 15آيه مربوط به مسجدالحرام سه آيه اش دررابطه باتغييرقبله است وهرسه آيه در سوره بقره قرار دارد.

ازجمله درآيه144 آمده:

قد نري تقلب وجهك في السماء فلنولينك قبله ترضها فول وجهك شطرالمسجدالحرام وحيث ماكنتم فولوا وجوهكم شطره وان الذين اوتوا الكتب ليعلمون أنه الحق من ربهم وماالله بغفل عما يعملون.

ما توجه تورابرآسمان به انتظاروحي وتغييرقبله بنگريم البته روي توبه قبله اي كه بدان خشنود شوي بگردانيم پس روي كن به طرف مسجدالحرام وشمامسلمين نيزهركجاباشيددر نمازروي بدان جانب كنيد وگروه اهل كتاب به خوبي مي دانندكه اين تغييرقبله به حق وازجانب خداست.

 

پيامبراكرم(صلي الله عليه و اله) سيزده سال تمام درمكه بسوي بيت المقدس نمازمي خواندوپس ازمهاجرت به مدينه دستورالهي اين بودكه به وضع سابق ازنظرقبله ادامه دهدوقبله اي كه يهوديان به آن نمازمي گزارندمسلمانان نيزبه آن طرف نمازبگزارند . اما رشد و ترقي مسلمانان باعث شد كه خوف وترس محافل يهودرافراگيرد زيراترقيات روزافزون آنهانشان مي دادكه آئين اسلام سراسرشبه جزيره رادر اندك مدتي خواهدگرفت وقدرت وآئين يهودراازبين خواهدبرد. ازاين نظرشروع به كارشكني كردند و ازراههاي گوناگون مسلمانان ورهبر عاليقدرآنهاراآزارمي دادندومسأله نمازگزاران به سمت بيت المقدس راپيش كشيدندوگفتند محمد(صلي الله عليه و اله) مدعي است كه داراي آئين مستقلي است وآئين وشريعت او ناسخ آئينهاي گذشته مي باشد درصورتي كه هنوزاوقبله مستقلي نداردوبه قبله جامعه يهودنمازمي گزارد.

 

شنيدن اين خبربراي پيامبر(صلي الله عليه و اله) گران آمدونيمه هاي شب ازخانه بيرون مي آمدوبه آسمان نگاه مي كردودرانتظارنزول وحي بودكه دستوري دراين باره نازل گردد.البته صرفنظراز اعتراض يهود در موردقبله وتغييرآن فلسفه ديگري هم براي تغييرقبله ازآيات قرآن بدست مي آيدوآن آزمايش مومنان و جداكردن انسانهاي صادق وثابت قدم ومومنان واقعي ازمدعيان ايمان است كه درسوره بقره آيه 143 به اين مطلب اشاره مي كند. درست هفده ماه بعدازهجرت پيامبر(صلي الله عليه و اله) ازمكه به مدينه بود.يعني درماه رجب سال دوم هجرت كه پيغمبر(صلي الله عليه و اله) درمسجدبني سالم(كه بعدازاين قضيه به مسجد ذوقبلتين معروف شد.) درحاليكه دوركعت نمازظهرخوانده بودامين وحي فرودآمد وپيامبر(صلي الله عليه و اله) رامأموركردكه بسوي مسجدالحرام متوجه گردد.6

 

بااينكه جريان تغييرقبله درآيه144 بقره ذكرشده امادرآيات149 و150 سوره بقره نيزجهت تأكيد دوباره مسئله تكرارشده تامردم بطورقطعي ازقبله اول صرفنظرنمايندوكعبه رامورد توجه واستقبال قراردهند.7

ومن حيث خرجت فول وجهك شطرالمسجدالحرام وانه للحق من ربك وماالله بغفل عماتعملون.(149)

وازهركجا بيرون شدي به طرف كعبه روي آورچون اين دستورقبله بروجه ثواب وبه امرخداست و خداوند ازكارشماغافل نيست.

 

ومن حيث خرجت فول وجهك شطرالمسجدالحرام وحيث ماكنتم فولوا وجوهكم شطره لئلا يكون للناس عليكم حجه الاالذين ظلموامنهم فلاتخشوهم واخشوني ولاتم نعمتي عليكم ولعلكم تهتدون.(150)

واي رسول ازهرجاوبهردياربيرون شدي روي به جانب کعبه کن وشمابه هرکجابوديدروي بدان جانب کنيد تا مردم به حجت ومجادله برشمازبان نگشايند جزگروه ستمکارکه ازجدل وگفتگوي آنان هم اصلاً نينديشيد وازنافرماني من بترسيد وبه فرمان من باشيد تانعمت ورحمتم رابراي شما به حدکمال رسانم وباشد که به طريق حق وثواب راه يابيد.

 

 

ب       دررابطه بابرنامه حج:

ازمجموعه آيات مربوط به مسجدالحرام چندآيه دررابطه بابرنامه حج است، ازآن جمله آيه196 از سوره بقره:

 

وأتموا الحج والعمره لله فإن احصرتم فما استيسر من الهدي ولاتحلقوا روسکم حتي يبلغ الهدي محله……ذلک لمن لم يکن اهله حاضري المسجدالحرام واتقواالله واعلموا ان الله شديدالعقاب.

همه اعمال حج وعمره رابراي خدا به پايان رسانيد واگرترس ومنعي پيش آيد فرستادن قرباني که کاري سهل است به جاآريد وسرمتراشيد تاآنکه قرباني شما به محل ذبح برسدو هرکس بيمارباشد يا دردسربراوعارض  شود سربتراشد وفداکند به روزه داشتن ياصدقه دادن ياکشتن گوسفند پس ازآن که ترس ومنع برطرف شود، هرکس ازعمره تمتع به حج بازآيد قرباني کند به آنچه مقدور اوست ازشترو گاو وگوسفند وهرکس به قرباني تمکن نيافت سه روز درحج روزه بدارد وهفت روز هنگام مراجعت کرده روزتمام شود، اين عمل برآن کس است که اهل شهرمکه نباشد وبترسيد ازخدا وبدانيدکه خداوند سخت عذاب کننده است.

 

اين آيه خلاصه اي ازاعمال ومراسم حج تمتع رابيان مي دارد که مشروح اين اعمال ومراسم در کتابهاي فقهي وتفسيري بيان شده است. آيات ديگري هم در قرآن مي باشد که اشاره به حج ومسائل مربوط به آن مي کند ، ازآن جمله آيه 25 سوره فتح مي باشد. مشرکين مسلمانان راازرفتن به مسجدالحرام منع کردند ودرادامه اشاره برگناه وعذاب وعقوبت آنان مي کند. اين آيه وآيات قبل و بعدش دررابطه باصلح حديبيه است که دراواخرسال ششم هجرت براي پيغمبر(صلي الله عليه و اله) ومسلمين پيش آمد.8

 

ودرآيه 27سوره فتح آمده:

لقدصدق الله رسوله الرويا بالحق لتدخلن المسجدالحرام ان شاء الله آمنين محلقين رءوسکم ومقصرين لاتخافون فعلم مالم تعلموا فجعل من دون ذلک فتحاً قريباً.

البته خدا صدق وحقيقت خواب رسولش راآشکار ومحقق ساخت(که درعالم رويا ديدشمامومنان) البته به مسجدالحرام بادل ايمن واردشديد(بعدازانجام وظايف حج) سرها بتراشيد واعمال تقصيراحرام بي ترس وهراس به جاي آريد وخداآنچه راشمانمي دانستيد مي دانست وقبل ازآن(که فتح مکه کنيد) فتح نزديک (حديبيه وخيبر) رامقررداشت.

 

آيه25/ سوره فتح:

هم الذين کفروا وصدوکم عن المسجدالحرام والهدي معکوفاً أن يبلغ محله ولولا رجال مومنون ونساء مومنات لم تعلموهم أن تطوهم فتصيبکم منهم معره بغيرعلم ليدخل الله في رحمته من يشاء لوتزيلوا لعذبنا الذين کفروامنهم عذاباً أليماً. 

آنها کفرورزيدندوشماراازمسجدالحرام وقرباني رادرحاليکه کمي ازرسيدن به محل خود(مکه) مانده بودمنع کردندواگر مردان مومن وزنان مومنه نبودندکه شما آنهارانشناخته پامال مي کرديد وازطرف آنها به شماعاروننگي ندانسته مي رسيد تااينکه خداوند داخل کنددررحمت خودش هرکس راکه مي خواهد(اگرعناصر کفروايمان) ازيکديگرجدامي گشتندهرآئنه آناني را که ازآنها کافرشدند به عذاب دردناکي عذاب مي کرديم.

پاسخ دهید