آنچه در پاورپوینت خوراك خواهید دید

غذا و فرآيند گوارش

غذا و اجزاي تشكيل دهنده آن

ماده مغذي

ارزش تغذيه اي

هضم طبيعي غذا

غذا و اجزاي تشكيل دهنده آن :

غذا به ماده جامد يا مايعي اطلاق مي گردد كه بعد ازدريافت ، براي نگهداري ، ترميم بافتها،رشد و نمو ، توليد مثل سلولي ، تنظيم فعل و انفعالات حياتي و ايجاد حرارت و انرژي در بدن به مصرف مي رسد.غذاها ممكن است تركيبي يا ساده باشند. غذاهاي ساده مانند  شير- گوشت- هويج و غذاهاي تركيبي مانند خورش- يا خوراك ها.

ماده مغذي :

مواد مغذي از اجزاي كوچكتري به نام ماده مغذي تشكيل شده اند. مواد مغذي تركيبات شيميايي هستند كه در داخل سلول مغذي، نقش متابوليكي دارند. اين مواد اجزاي شيميايي اصلي مايعات بافتي را تشكيل مي دهند. بطور مثال پروتئين يا كلسيم موجود در شير، مواد مغذي هستند.

بطور كلي شش نوع ماده مغذي در ساختمان مواد غذايي شركت دارند كه عبارتند از: كربوهيدراتها، چربي ها يا ليپيدها، پروتئين ها يا مواد ازته  كه اين سه نوع ماده ، انرژي زا هستند و نقش ساختماني و بيولوژيكي نيز به عهده  دارند. ويتامين ها، املاح و آب نيز از جمله مواد مغذي مي باشند، اما انرژي زا نيستند و به عنوان محافظ شناخته شده و در انجام واكنش هاي بيوشيميايي ، نقش اساسي دارند. بطور مثال مي توان به نقش ويتامين (A) در واكنش هايي كه منجر به بينايي مي شوند و يا نقش ويتامين هاي گروه (B )  در متابوليسم ( سوخت و ساز ) اشاره نمود .

ارزش تغذيه اي :

مهم ترين علت تهيه غذا رفع گرسنگي است كه اصطلاحاً آن را سيري مي نامند. هرگونه غذا كه از لحاظ كمّي قادر به از بين بردن گرسنگي باشد، ارزش سير كنندگي دارد. براثر كاهش انرژي ( افت قندخون ) احساس گرسنگي به انسان دست مي دهد. در حالي كه با دريافت مواد قندي و افزايش قند خون، اين احساس از بين   مي رود. اما بر طرف نمودن نياز سلول هاي بدن به مواد مغذي ديگر كه از طريق گرسنگي معلوم نمي شود، با دريافت مواد قندي برطرف نمي شود. تمركز مواد قندي مغذي لازم براي رشد و حفظ سلولها در يك ماده غذايي كيفيت آن را نشان مي دهد. پس غذايي با ارزش است كه بتواند در كميت برطرف نمودن گرسنگي شكم، كيفيت مطلوب براي رفع نيازهاي سلول هاي بدن را دارا باشد، يعني غذا در كميت كافي و در كيفيت ،  متناسب با نياز هر سلول در رشد و حفظ سلامتي بدن تنظيم شود. بعضي مواد مغذي ضرورت حضورشان در بدن به قدري حساس است كه اگر در يك شبانه روز (24 ساعت) به بدن نرسند، تاثير سوء خود را نشان   مي دهند. مثلا اگر مقدار پروتئين دريافتي روزانه كمتر از دفع باشد، بدن در تعادل منفي ازت قرار مي گيردو سيستم دفاعي بدن براي جبران آن از تجزيه پروتئين هاي ساختاري بدن استفاده مي نمايد. و در اين حالت ذخاير اسيدهاي آمينه و يا ماهيچه ها مورد استفاده قرار گرفته، تحليل مي روند. نتيجه آن از دست دادن كارخانه هاي انرژي ساز بدن يعني ميتوكندري هاي موجود در ماهيچه ها هستند كه در اثر كاهش آنها ضعف و ناتواني جسمي عارض مي شود. براي حصول اطمينان از دريافت كافي مواد مغذي لازم براي فعاليت هاي سالم و حياتي سلول هاي بدن، در شبانه روز بايد از تمام گروه هاي غذايي با مقادير توصيه شده استفاده نمود. غذاهايي كه فقط حاوي انرژي هستند( مثل شيريني- شكلات و … )  ، غذاهاي با ارزش تغذيه اي فقير ، و غذاهايي كه حاوي پروتئين و ويتامين و املاح هستند، غذاهاي با ارزش تغذيه هاي غني ناميده مي شوند. سبزي ها، ميوه ها، انواع حبوبات، غلات ، گوشت، لبنيات، تخم مرغ و بطور كلي مواد غذايي ارگانيك از جمله غذاهاي با ارزش تغذيه اي غني مي باشند.